محصولات، دورهها، داشبوردها و مقالات را در لحظه پیدا کنید
نرخ تورم ۱۲ماهه، برخلاف شاخصهای کوتاهمدت، روی «میانگین حرکت قیمتها در یک بازه طولانیتر» تمرکز دارد. این شاخص، تغییر متوسط شاخص قیمت در دوازده ماه منتهی به هر ماه را با دوازده ماه قبل مقایسه میکند و به همین دلیل معمولاً تصویر نرمتر و پایدارتر از روند تورمی ارائه میدهد. اگر تورم ماهانه مثل ضربانهای سریع بازار باشد و تورم نقطهبهنقطه شتاب مقایسهای یک ماه نسبت به سال قبل را نشان دهد، تورم ۱۲ماهه را میتوان «مسیر کلی و هموارشدهی تورم» دانست؛ مسیری که برای تحلیل روندهای پایدار، بسیار خوانا و قابل اتکاست.
دادهها نشان میدهد تورم ۱۲ماهه در چند موج اصلی حرکت کرده است:
۱۳۹۷: شروع از تکرقمی و افزایش تدریجی تا حوالی ۲۶–۲۹ در اسفند
۱۳۹۸: جهش به سطح بالاتر و رسیدن به قله حدود ۴۲–۴۵ در اواخر تابستان
۱۳۹۹: افت محسوس تا محدوده ۲۳–۲۴ در تابستان و سپس افزایش پیوسته تا پایان سال
۱۴۰۰: باقی ماندن در سطح بالا در نیمه اول و سپس کاهش پلهای تا اسفند
۱۴۰۱: روند افزایشی ممتد در طول سال و پایان سال با بیشترین سطح در این سری
۱۴۰۲: کاهش پیوسته و قابل دنبالکردن در طول سال
۱۴۰۳: ثبات نسبی حول ۳۰–۳۳
۱۴۰۴ تا آبان: بازگشت به روند افزایشی و ورود به کانال ۴۰+ در پاییز
سال ۱۳۹۷ از تکرقمی تا ورود به مسیر افزایشی پایدار
در ۱۳۹۷ تورم ۱۲ماهه از سطح ۸ تا ۹ درصد در بهار شروع میشود و بهصورت مرحلهای بالا میرود.
سال ۱۳۹۸ اوجگیری سریع و رسیدن به قلههای ۴۰+
۱۳۹۸ با تورم ۱۲ماهه بالا وارد میشود و در ماههای ابتدایی، سرعت افزایش زیاد است.
نکته دهکی: در بیشتر ماهها، دهک دهم بالاتر از دهک اول است و فاصله در قلهها ملموستر میشود (مثلاً مرداد: ۴۱.۹ در دهک اول و ۴۴.۸ در دهک دهم).
سال ۱۳۹۹ کفسازی در تابستان و سپس افزایش پیوسته تا پایان سال
این سال یک الگوی جالب دارد: ابتدا کاهش، سپس افزایش ممتد.
سال ۱۴۰۰ نیمه اول در اوج، نیمه دوم در مسیر نزولی
سال ۱۴۰۱ افزایش ممتد و ثبت بالاترین سطح سالانه در پایان سال
۱۴۰۱ در این سری داده، سالی است که تورم ۱۲ماهه «یک مسیر افزایشی تقریباً بدون توقف» را طی میکند.
سال ۱۴۰۲ کاهش پیوسته؛ خروج از سطح ۵۰+ و رسیدن به کانال ۳۶–۴۲
سال ۱۴۰۳ ثبات نسبی در کانال ۳۰–۳۳
در ۱۴۰۳ تورم ۱۲ماهه دیگر «شیبهای تند» ندارد و بیشتر در یک بازه محدود حرکت میکند:
سال ۱۴۰۴ (فروردین تا آبان) آغاز یک موج افزایشی تازه
نکته دهکی: در ۱۴۰۴ دهکهای پایینتر اندکی بالاتر میایستند و فاصله به نفع دهکهای پایینتر قابل مشاهده است.
۱) تورم ۱۲ماهه روندها را هموار میکند؛ به همین دلیل موجها واضحتر و کمنوسانتر دیده میشوند.
در این داده، موجهای ۱۳۹۷، ۱۳۹۸، ۱۴۰۱ و سپس ۱۴۰۴ بهخوبی قابل تشخیصاند.
۲) ۱۳۹۸ سال ورود به قلههای ۴۰+ است و مرداد/شهریور نقطههای برجسته آن هستند.
پس از آن، کاهش آهسته تا اسفند رخ میدهد.
۳) ۱۳۹۹ ابتدا کفسازی دارد (تابستان) و سپس تا پایان سال افزایش پیوسته ثبت میکند.
این الگو نشان میدهد تورم ۱۲ماهه میتواند با تأخیر نسبت به شوکها واکنش نشان دهد.
۴) ۱۴۰۱ با افزایش ممتد، بالاترین سطح را در اسفند ثبت میکند و در آن سال دهکهای پایینتر بالاتر قرار میگیرند.
این تغییر دهکی یکی از نکات مهم سری زمانی است.
۵) ۱۴۰۳ یک سال نسبتاً باثبات است، اما ۱۴۰۴ دوباره وارد مسیر افزایشی میشود و تا آبان به کانال ۴۰+ میرسد.
این یعنی در پایان سری، روند افزایشی دوباره تقویت شده است.